Strona główna > Felietony, Eseje, Przemyślenia Lata 2017-2018

 

[63] 2017.05.14   Nieczajew wiecznie żywy

NIECZAJEW Siergiej (2.X.1847-3.XII.1882), rosyjski rewolucjonista, uczestnik ruchów studenckich w Petersburgu. W 1869 zbiegł do Szwajcarii, gdzie przebywał w środowisku Michaiła Bakunina. Wrócił do Moskwy, gdzie usiłował utworzyć organizację spiskową; po zabójstwie jednego z przeciwnych mu spiskowców ponownie zbiegł do Szwajcarii. W 1872 wydany Rosji i jako kryminalista osadzony w Twierdzy Pietropawłowskiej, gdzie zmarł. Będąc w Szwajcarii wydał Katechizm Rewolucjonisty w którym głosił między innymi, iż w imię nadrzędnego celu jakim jest światowa rewolucja, należy stłumić w sobie wszystkie ludzkie uczucia, odrzucić zasady moralne jako szkodliwy balast i posługiwać się powszechnie kłamstwem, prowokacją, szantażem oraz zbrodnią. Było to integralną częścią systemu totalnego lekceważenia przyzwoitości i uczciwości, który zapisał się w historii jako "nieczajewszczyzna".

Mimo, że idee Nieczajewa zostały potępione przez Międzynarodówkę Komunistyczną, stały się wzorem dla wielu rewolucjonistów bolszewickich w Rosji, a jego Katechizm Rewolucjonisty był zalecany jako lektura dla młodych Komsomolców. Wielu późniejszych prominentnych członków partii komunistycznych całego świata korzystało z wytycznych Katechizmu. Miałem tego dobitny przykład, gdy w 1977 roku oglądałem w Paryżu debatę telewizyjną pomiędzy francuskim prezydentem Walerym Giscard d’Estaing a sekretarzem generalnym francuskiej par­tii komunistycznej, Georges Marchais. Urzędujący prezydent nie wypadł w niej najlepiej. Mówił powoli i z namysłem, zastanawiając się nad każdym słowem. Bardzo skąpo cytował dane liczbowe na poparcie swych wywodów. Sekretarz FPK był jego przeciwieństwem. Mówił śmiało i ze swadą, błyskotliwie ripostował prezydentowi twierdząc, że dane, które on podaje są błęd­ne i bezzwłocznie wymieniał całe szeregi innych danych statystycznych dla uzasadnienia swych słów. Zarówno goście uczestniczący w debacie w telewizyjnym studio, jak i widzowie przed telewizyjnymi ekranami stwierdzili po jej zakończeniu, że prezydent wypadł słabo, a jego argumenty i dane które cytował, były nieprzekonujące. Wszyscy byli natomiast zachwyceni swadą Georges’a Marchais i wysoko oceniali jego szeroką wiedzę którą wykazał, przytaczając statystyki z tak wielu różnych dziedzin. Na drugi dzień w Le Monde ukazał się komentarz do debaty, a w nim sprostowanie. Dziennikarz wykazywał na podstawie źródeł, że wszystkie cytowane przez prezydenta dane były prawdziwe, natomiast liczby podawane przez Marchais były albo zmanipulowane na korzyść jego tez, albo wręcz nieistniejące. Było już jednak za późno. Pozytywne wrażenie, jakie wywołał sekretarz FPK poszło w świat i wywołało swój zamierzony efekt. Georges Marchais, z pewnością gruntownie przestudiował Katechizm Rewolucjonisty Nieczajewa i łgał jak z nut.

W naszych współczesnych czasach wytyczne Nieczajewa są również znane i także stosowane. Tak stało się na przykład w debacie telewizyjnej, która miała miejsce w TVP Info kilkanaście dni temu, gdy Pan poseł Szejnfeld został przyłapany przez prowadzącego redaktora na podaniu zawyżonej ilości środków budżetowych, wypracowanych przez ustępujący rząd PO-PSL.

Jak długo Nieczajew będzie jeszcze „wiecznie żywy”?

 

Masz uwagi ? – Napisz

Powrót